Jumatatu 2 Novemba 2026 - 07:15
Kutoka historia yenye utata ya ukoo wa Aal-Saud hadi sura halisi ya Bin Salman isiyo na kificho

Hawza/ Serikali ambayo uhalali wake umekuwa ukikabiliwa na maswali mazito tangu mwanzo wa kuanzishwa kwake, imejikita katika madaraka ya kurithishana na miungano ya kisiasa. Leo hii, imeacha historia iliyojaa vita na uharibifu nchini Yemen, ukandamizaji wa wapinzani, kuwaondoa washindani ndani ya familia ya kifalme, pamoja na kutumia mabilioni ya dola katika kutekeleza matamanio yake ya kikanda na miradi yenye gharama kubwa.

Kwa mujibu wa ripoti ya Idara ya Kimataifa ya Shirika la Habari la Hawza, Abdulaziz bin Habtour, katika makala yake aliyoandika akichunguza historia ya kuanzishwa utawala wa Aal-Saud, kwanza amezua mjadala kuhusu uhalali wa utawala huo na namna ulivyoweza kuimarisha mamlaka yake katika kanda ya Arabia. Baadaye, amezungumzia mabadiliko ya mfumo wa kurithishana madaraka ndani ya familia hiyo na matokeo ya kuingia madarakani Muhammad bin Salman.

Tangu kuanzishwa utawala wa kwanza wa Saudi mjini Dir'iyyah hadi kutangazwa Ufalme wa Saudi Arabia, historia ya ukoo wa Aal-Saud imefungamana na uhusiano kati ya mamlaka ya kisiasa na mkondo wa Mawahabi. Huo ulikuwa mchakato ambao baadaye uliingia katika hatua mpya kufuatia mabadiliko ya kanuni za kurithishana madaraka na kuimarika mamlaka ya Muhammad bin Salman.

Baada ya Abdulaziz, madaraka ndani ya familia ya Aal-Saud yalikuwa yakihamishwa kwa kiasi kikubwa miongoni mwa wanawe, kwa kuzingatia mpangilio wa umri, ambapo mtoto mkubwa ndiye aliyekuwa akitangulizwa. Hata hivyo, Salman bin Abdulaziz aliiacha desturi hiyo na kumteua mwanawe Muhammad kuwa mrithi wa ufalme. Uamuzi huo ulibadilisha muundo wa jadi wa kurithishana madaraka nchini Saudi Arabia.

Katika miaka ya mwanzo ya kuimarika kwa mamlaka yake, Muhammad bin Salman alianzisha vita dhidi ya Yemen kwa ahadi ya kupata ushindi wa haraka. Operesheni ya kijeshi iliyopewa jina la "Dhoruba ya Uamuzi" ilitarajiwa kufikia malengo yake ndani ya majuma machache au miezi michache. Hata hivyo, zaidi ya muongo mmoja baadaye, vita hivyo bado vinaendelea kuwa miongoni mwa changamoto kubwa zaidi za kikanda zinazoukabili utawala wa Saudi Arabia. Katika kipindi hicho, Yemen imekumbwa na hasara kubwa za kibinadamu, uharibifu wa miundombinu na mgogoro wa kiuchumi.

Gharama kubwa za kijeshi za Saudi Arabia pia zimeibua maswali mazito kuhusu mafanikio yaliyopatikana katika vita hivyo, pamoja na utegemezi wa kiusalama wa Riyadh kwa Washington. Hii ni nchi ambayo, licha ya kutumia mabilioni ya dola kununua silaha, bado inaitegemea Marekani ili kuungwa mkono kijeshi na kisiasa.

Ndani ya Saudi Arabia, mkusanyiko wa madaraka mikononi mwa watawala pia uliambatana na kukamatwa kwa baadhi ya wanafamilia wa kifalme na watu mashuhuri katika sekta ya uchumi, ndani ya hoteli ya Ritz-Carlton mwaka 2017. Ukamataji huo ulifanyika kwa kisingizio cha kupambana na ufisadi. Hata hivyo, wakosoaji walipinga kutokuwepo kwa mchakato wa wazi wa kimahakama na kuwepo kwa shinikizo dhidi ya waliokamatwa ili wakabidhi sehemu ya mali zao.

Kesi ya kuuawa Jamal Khashoggi, mwandishi wa habari wa Saudi Arabia, ndani ya ubalozi mdogo wa Saudi Arabia mjini Istanbul, pia iligeuka kuwa mojawapo ya matukio yenye utata mkubwa zaidi katika kipindi cha kuimarika mamlaka ya Bin Salman. Kesi hiyo ilipata mwangwi mkubwa katika ngazi ya kimataifa na kuiweka sifa ya utawala wa Saudi Arabia katika hali ya kukabiliwa na changamoto kubwa.

Katika uwanja wa sera za mambo ya nje, matumizi makubwa ya fedha katika ziara ya Donald Trump nchini Saudi Arabia, pamoja na uhusiano wa karibu wa kifedha na kisiasa kati ya Riyadh na Washington, pia yamekuwa yakikabiliwa na ukosoaji. Hasa ikizingatiwa kuwa Marekani inauunga mkono utawala wa Kizayuni na ina nafasi katika matukio na vita vinavyoendelea katika eneo hili.

Lebo

Maoni yako

You are replying to: .
captcha